Onderwerpen

zaterdag 14 september 2013

Eindtoets-gegevens bekend. Nou en ?!?


Vandaag heeft RTL op haar website de gegevens bekend gemaakt van de Eindtoets. 
Ik heb ze bekeken, maar ik kan er niks mee.

In een toelichting op de door RTL aan de scholen gegeven cijfers blijkt dat er voornamelijk gebruik is gemaakt van de scores op de Eindtoets van het Cito. Daarnaast werd gebruik gemaakt van de scores bij het Drempelonderzoek, de gegevens uit het LVS en nog enkele andere middelen.
Door de grote verschillen in de aard en toepassing van die middelen wordt het vergelijken al lastig, maar er is nòg een element dat er voor zorgt dat het vergelijken van scholen op basis van de door RTL gegeven cijfers helemaal niet kan!

Gebaseerd op leerlingprestaties
De cijfers zijn namelijk alleen gebaseerd op de prestaties van de leerlingen (hoe goed hebben ze de toets gemaakt?)*. Stel dat school A een 8 krijgt van RTL en school B een 6. Is school A dan beter? Ik bedoel, wordt daar beter onderwijs gegeven? Daar kan ik op basis van deze cijfers helemaal niets over zeggen! Nou ja, ik kan zeggen dat er op school A slimmere kinderen zitten. Ze scoren namelijk op hetzelfde werk hoger dan de leerlingen op school B.

Eruit halen wat erin zit
Uitgaande van het feit dat kinderen nogal verschillen (de een is beter op zijn plek in het vmbo, de ander op het vwo), is mijn opvatting dat de school de opdracht heeft ‘eruit te halen wat erin zit’. Of dat meer of minder gelukt is, kun je aan de RTL-cijfers van school A en B niet aflezen. Daarvoor heb je namelijk nog een gegeven nodig en dat is de (leer)potentie van de leerlingen: hoe slim zijn ze, waar zijn ze toe in staat, wat mag je van de leerlingen verwachten op basis van hun aanleg/intelligentie? Als je dat weet, kun je iets zeggen over de prestaties van de leerlingen: is die in overeenstemming met hetgeen je van de leerlingen mag verwachten?

Op het verkeerde been
Deze cijfers zetten ouders dus op het verkeerde been. Stel dat van school B op basis  van de kenmerken van de leerlingen een 5.8 verwacht mag worden en van school A een 8.2. Wie heeft het dan beter gedaan? Ik zou zeggen school B (scoort 0.2 hoger dan verwacht mocht worden); school A scoort 0.2 lager dan verwacht mocht worden. School B heeft het dus prima gedaan, terwijl school A nog iets te verbeteren heeft. Toch krijgt school B een 6 en school A een 8. Dat geeft een verkeerde indruk als je denkt dat deze cijfers iets zeggen over de kwaliteit van het gegeven onderwijs.

*) In de toelichting wordt aangegeven dat de cijfers gecorrigeerd zijn voor aspecten als de sociale, economische en culturele achtergrond van de leerlingen. Daarbij worden allerhande ingewikkelde wegingen en berekeningen toegepast om de scholen met soortgenoten te kunnen vergelijken. In mijn ogen is dat een zinloze exercitie: 'de zoon van de huisarts hoeft niet noodzakelijkerwijs slimmer te zijn dan de dochter van de ongeschoolde bijstandsmoeder uit Somalië.' 
En bovendien, we hebben het bij deze cijfers alleen nog maar over rekenen en taal, terwijl de school veel méér doet. Het is een onverantwoorde vernauwing van de werkelijkheid.